انتخاب بهترین کتاب آموزش زبان انگلیسی برای کودکان به سن کودک، سطح فعلی زبان، هدف خانواده و شیوه یادگیری او بستگی دارد. برخی از مجموعه کتاب‌ها مسیر منظم‌تری برای Vocabulary، Grammar و Reading دارند، وبعضی از آنها بیشتر برروی مکالمه کار می‌کنند و بعضی برای کودکان کم‌سن با داستان، آهنگ و بازی جلو می‌روند.

اگر هنوز بین کتاب، اپلیکیشن، کارتون و سایر ابزارها مردد هستید، آشنایی با منابع آموزش زبان انگلیسی برای کودکان کمک می‌کند جای کتاب را در برنامه آموزشی بهتر مشخص کنید. در این راهنما مجموعه‌هایی را بررسی می‌کنیم که برای آموزش انگلیسی کودکان شناخته‌شده‌اند و نسخه‌های مختلف آن‌ها معمولا در بازار کتاب زبان ایران هم پیدا می‌شود.

انتخاب سریع کتاب زبان براساس شرایط کودک

قبل از خرید کتاب بهتر است مشخص کنید کودک دقیقا در چه مرحله‌ای قرار دارد. معروف بودن یک مجموعه به این معنی نیست که برای هر کودک انتخاب مناسبی است.

این جدول برای انتخاب اولیه است و سطح دقیق کتاب باید براساس توانایی واقعی کودک تعیین شود، به‌خصوص اگر قبلا زبان خوانده باشد.

معیارهای انتخاب بهترین کتاب زبان انگلیسی برای کودکان

اولین معیار، سطح واقعی کودک است درواقع دو کودک هم‌سن ممکن است شرایط کاملا متفاوتی داشته باشند؛ یکی شاید هنوز چند کلمه ساده بلد باشد و دیگری بتواند داستان کوتاه انگلیسی بخواند. بنابراین سن به تنهایی برای انتخاب Level کافی نیست.

هنگام مقایسه کتاب‌ها این موارد را بررسی کنید:

• سطح کتاب با دانش فعلی کودک هماهنگ باشد.
• مسیر آموزش از ساده به دشوار مشخص باشد.
• Listening و Speaking در کنار Reading و Writing حضور داشته باشند.
• فایل صوتی یا منابع شنیداری همراه کتاب وجود داشته باشد.
• تمرین‌ها متناسب با دامنه توجه کودک باشند.
• Workbook یا Activity Book قابل تهیه باشد.
• ادامه مجموعه در سطوح بعدی مشخص باشد.
• روش آموزش با کلاس یا برنامه خانگی کودک هماهنگ باشد.

بهترین کتاب های آموزش زبان انگلیسی برای کودکان

در میان مجموعه‌های موجود، چند دوره بیشتر از بقیه برای آموزش انگلیسی کودکان شناخته شده‌اند. تفاوت اصلی آن‌ها در سن هدف، ساختار درس‌ها، میزان تمرکز روی مکالمه، Phonics، پروژه و نوع فعالیت‌هاست.

Family and Friends؛ مسیر منظم و مرحله‌ای

اگر خانواده یا مدرس دنبال مجموعه‌ای باشد که درس‌ها ساختار مشخصی داشته باشند و مهارت‌های مختلف به شکل منظم جلو بروند، Family and Friends یکی از گزینه‌های اصلی است.

در کتاب Family and Friends مهارت‌هایی مثل Vocabulary، Grammar، Reading، Listening و Speaking در کنار هم آموزش داده می‌شوند. Student’s Book و Workbook نیز امکان می‌دهند آموزش اصلی و تمرین تکمیلی از هم جدا باشند.

وجود ساختار تکرارشونده در درس‌ها باعث می‌شود کودک بعد از مدتی بداند در هر Unit قرار است با چه نوع تمرین‌هایی روبه‌رو شود. همین ویژگی برای کلاس‌های منظم و خانواده‌هایی که دوست دارند روند پیشرفت کودک قابل پیگیری باشد مزیت محسوب می‌شود.

اگر کودک بیشتر با داستان، پروژه و فعالیت‌های خلاقانه ارتباط می‌گیرد، ممکن است Super Minds برای او جذاب‌تر باشد.

Super Minds؛ داستان، پروژه و تفکر خلاق

همه کودکان با تمرین‌های ساختاریافته به یک اندازه ارتباط نمی‌گیرند. بعضی‌ها زمانی درگیر یادگیری می‌شوند که داستان، شخصیت، تصویر و پروژه وارد درس شود.

Cambridge مجموعه Super Minds را برای زبان‌آموزان دوره Primary طراحی کرده و در آن زبان با داستان، ویدئو، پروژه و فعالیت‌های فکری ترکیب شده است. برای خانواده‌ای که دنبال چنین فضایی است، کتاب Super Minds می‌تواند جایگزین جذابی برای دوره‌های تمرین‌محورتر باشد.

این مجموعه در چند سطح ادامه پیدا می‌کند و مهارت‌های اصلی زبان را در کنار فعالیت‌های خلاقانه جلو می‌برد. نسخه‌های مختلف Student’s Book و Workbook آن نیز در بازار کتاب زبان ایران شناخته‌شده هستند.

Super Minds به‌خصوص برای کودکی مناسب است که از تصویر، داستان و انجام فعالیت بیشتر از حفظ کردن قواعد استقبال می‌کند.

Kid’s Box؛ آموزش همراه بازی و فعالیت متنوع

Kid’s Box یکی دیگر از مجموعه‌های شناخته‌شده Cambridge برای Young Learners است. ساختار آن فقط روی توضیح مستقیم زبان تکیه ندارد و از داستان، آهنگ، بازی و فعالیت‌های تعاملی هم استفاده می‌کند.

برای کودکی که در کلاس به تنوع بیشتری نیاز دارد، کتاب Kid’s Box می‌تواند انتخاب مناسبی باشد. محتوای تصویری و فعالیت‌های مختلف باعث می‌شوند کودک در طول درس فقط با یک مدل تمرین مواجه نباشد.

این مجموعه همچنین با فضای آزمون‌های Cambridge English برای زبان‌آموزان کم‌سن ارتباط دارد. خانواده‌هایی که در آینده به ارزیابی‌های بین‌المللی Young Learners فکر می‌کنند می‌توانند این ویژگی را هم در نظر بگیرند.

Let’s Go؛ تمرکز بیشتر روی مکالمه

اگر هدف اصلی این است که کودک از مراحل ابتدایی بیشتر وارد پرسش و پاسخ، تکرار جمله و گفت‌وگو شود، Let’s Go ارزش بررسی دارد.

استفاده از آهنگ، الگوهای مکالمه و فعالیت‌های کلاسی باعث شده کتاب Let’s Go بیشتر از بعضی مجموعه‌های دیگر روی تولید زبان و Speaking تاکید داشته باشد. این ویژگی برای کلاس‌هایی که مدرس فضای تعاملی ایجاد می‌کند مفیدتر است.

ویرایش‌های مختلف این مجموعه در بازار کتاب زبان ایران هم شناخته شده‌اند و معمولا از سطح مقدماتی تا مراحل بالاتر ادامه دارند.

با این حال بهتر است مکالمه تنها معیار انتخاب نباشد. اگر Reading و Writing هم جزو اهداف اصلی کودک هستند، باید ببینید برنامه آموزشی چگونه این مهارت‌ها را در کنار کتاب پوشش می‌دهد.

First Friends؛ شروع آرام‌تر برای کودکان تازه‌کار

ورود مستقیم به یک Course Book کامل برای همه کودکان مناسب نیست. کودکی که هنوز تجربه زیادی از کلاس زبان ندارد ممکن است با کتاب ساده‌تر ارتباط بهتری برقرار کند.

تصویر، آهنگ، مکالمه‌های کوتاه و تمرین‌های مقدماتی در کتاب First Friends کمک می‌کنند کودک به‌تدریج با فضای آموزش انگلیسی آشنا شود. این مجموعه می‌تواند قبل از ورود به بعضی دوره‌های اصلی‌تر استفاده شود.

First Friends برای خانواده‌ای مناسب‌تر است که نمی‌خواهد از همان ابتدا کودک را درگیر حجم زیادی از Grammar، Reading و Writing کند.

در زمان خرید باید به Edition و Level دقت شود، چون نسخه‌ها و سطح‌های مختلف مجموعه ممکن است همراه منابع جانبی متفاوتی عرضه شوند.

Super Safari؛ گزینه مناسب برای پیش دبستانی

آموزش زبان به کودک پیش دبستانی نباید نسخه کوچک‌شده کلاس بزرگسالان باشد. کودک در این سن بیشتر از طریق تصویر، حرکت، آهنگ، داستان و بازی با زبان ارتباط برقرار می‌کند.

در کتاب Super Safari نیز همین رویکرد دیده می‌شود و فعالیت‌ها برای گروه Pre-Primary طراحی شده‌اند. داستان، آهنگ، کاردستی و فعالیت حرکتی بخش مهمی از روند آموزش هستند.

این مجموعه برای کودکی مناسب است که هنوز وارد آموزش رسمی و جدی Reading و Writing نشده و قرار است اولین مواجهه ساختاریافته او با انگلیسی شکل بگیرد.

اگر کودک سن بالاتری دارد یا قبلا چند سال زبان خوانده، Super Safari احتمالا بیش از حد مقدماتی خواهد بود.

Oxford Phonics World؛ مناسب Phonics و شروع Reading

Oxford Phonics World کمی با سایر کتاب‌های این فهرست تفاوت دارد. هدف اصلی آن آموزش عمومی تمام مهارت‌های زبان نیست و تمرکز بیشتری روی ارتباط میان صداهای انگلیسی و شکل نوشتاری حروف دارد.

برای کودکی که در شروع Reading، تشخیص صداها یا تلفظ حروف نیاز به پایه‌سازی دارد، کتاب Oxford Phonics World می‌تواند در کنار Course Book اصلی مورد استفاده قرار گیرد.

این مجموعه در چند سطح از صداهای ساده شروع می‌کند و به ترکیب‌های پیچیده‌تر می‌رسد. استفاده از تصویر، فایل صوتی و تمرین‌های Phonics باعث می‌شود کودک فقط شکل کلمه را حفظ نکند و رابطه صدا و نوشتار را هم متوجه شود.

بهتر است Oxford Phonics World را جایگزین کامل Family and Friends، Super Minds یا سایر Course Bookهای عمومی ندانید؛ نقش آن تخصصی‌تر است.

Big English؛ زبان همراه علوم و موضوعات واقعی

بعضی کودکان زمانی بهتر یاد می‌گیرند که انگلیسی فقط موضوع اصلی درس نباشد و از طریق علوم، فرهنگ، طبیعت و موضوعات واقعی هم با زبان درگیر شوند.

Pearson در طراحی کتاب Big English از رویکرد CLIL استفاده کرده است؛ یعنی کودک ضمن یادگیری زبان با موضوعات دیگری هم آشنا می‌شود. پروژه و محتوای بین‌رشته‌ای در این مجموعه نقش پررنگ‌تری دارند.

این کتاب برای کودکانی جذاب‌تر است که به فعالیت‌های علمی، موضوعات عمومی و پروژه علاقه دارند. اگر هدف خانواده صرفا مکالمه ابتدایی یا Phonics باشد، گزینه‌های تخصصی‌تری وجود دارند.

سطوح مختلف Big English هم در بازار کتاب زبان ایران شناخته شده‌اند و قبل از خرید بهتر است Edition و اجزای همراه نسخه موردنظر بررسی شود.

مقایسه بهترین کتاب های زبان انگلیسی کودکان

بهتر است این جدول را برای محدود کردن انتخاب استفاده کنید و بعد سطح، نسخه و نمونه صفحات کتاب را جداگانه بررسی کنید.

انتخاب کتاب براساس هدف آموزشی

اگر خانواده دنبال یک دوره عمومی و منظم برای چند مهارت است، Family and Friends، Super Minds و Kid’s Box انتخاب‌های اصلی‌تری هستند. تفاوت میان آن‌ها بیشتر به سبک آموزش و میزان استفاده از داستان، پروژه و فعالیت‌های تعاملی برمی‌گردد.

برای هدف‌های مشخص‌تر می‌توان انتخاب را محدود کرد:

• شروع در سن پایین: Super Safari یا First Friends
• مکالمه و تعامل: Let’s Go
• Phonics و ریدینگ:  Oxford Phonics World
• داستان و خلاقیت: Super Minds
• مسیر ساختاریافته: Family and Friends
• بازی و فعالیت متنوع: Kid’s Box
• علوم و موضوعات بین‌رشته‌ای: Big English

اگر هنوز هدف اصلی کودک مشخص نیست، بهتر است به جای خرید چند مجموعه، ابتدا یک Course Book عمومی متناسب با سطح انتخاب شود.

انتخاب کتاب زبان براساس سن کودک

سن می‌تواند دایره انتخاب را کوچک‌تر کند، اما نباید تنها معیار باشد. مثلا Super Safari برای گروه Pre-Primary طراحی شده، در حالی که مجموعه‌هایی مثل Family and Friends، Super Minds و Kid’s Box بیشتر برای کودکان دوره Primary استفاده می‌شوند.

مشکل زمانی ایجاد می‌شود که خانواده صرفا براساس عدد سن Level کتاب را انتخاب کند. یک کودک ۸ ساله ممکن است کاملا مبتدی باشد و کودک ۸ ساله دیگری Reading و Listening خوبی داشته باشد.

قبل از خرید بهتر است این موارد بررسی شود:

• آیا کودک حروف انگلیسی را می‌شناسد؟
• می‌تواند کلمات ساده را بخواند؟
• دستورهای ساده انگلیسی را می‌فهمد؟
• چند جمله کوتاه می‌تواند بسازد؟
• قبلا چه کتابی خوانده است؟

در صورت حضور در کلاس، تعیین سطح مدرس معمولا انتخاب دقیق‌تری نسبت به حدس براساس سن ایجاد می‌کند.

نسخه American و British کتاب های زبان کودکان

بعضی مجموعه‌ها در نسخه‌های American و British عرضه می‌شوند. تفاوت آن‌ها می‌تواند در تلفظ، بعضی واژه‌ها، املا و فایل‌های صوتی دیده شود.

برای کودک مبتدی، مهم‌تر از اینکه American بهتر است یا British، هماهنگ بودن منابع است. اگر مدرس با نسخه American کار می‌کند، خرید Workbook یا فایل صوتی نسخه British فقط برنامه را بی‌دلیل شلوغ می‌کند.

بهتر است کودک در مسیر اصلی آموزش با یک نسخه ثابت پیش برود. آشنایی با لهجه‌های مختلف می‌تواند به مرور و از طریق کارتون، داستان و فایل صوتی اتفاق بیفتد.

Student’s Book و Workbook در کتاب های زبان کودکان

یکی از اشتباهات موقع خرید این است که خانواده فقط جلد اصلی کتاب را تهیه کند و بعد متوجه شود بخش زیادی از تمرین‌های دوره در Workbook قرار دارد.

Student’s Book معمولا محتوای اصلی درس، Vocabulary، Grammar، Reading، Listening و فعالیت‌های کلاسی را شامل می‌شود.

Workbook یا Activity Book بیشتر برای تمرین، مرور و تثبیت مطالب استفاده می‌شود.

بسته به مجموعه ممکن است موارد دیگری هم وجود داشته باشد:

• فایل صوتی
• Video
• Teacher’s Book
• Flashcard
• Online Practice
• Digital Pack
• QR Code
• Story Book

همه این اجزا برای هر خانواده لازم نیستند. ابتدا ببینید مدرس یا برنامه آموزشی واقعا از کدام بخش‌ها استفاده می‌کند.

استفاده از کتاب زبان برای آموزش کودک در خانه

بعضی کتاب‌های آموزش انگلیسی کودکان اساسا برای کلاس طراحی شده‌اند و بخشی از فعالیت‌هایشان به مدرس، همکلاسی یا کار گروهی نیاز دارد.

اگر قرار است بخش زیادی از آموزش در خانه انجام شود، کتابی مناسب‌تر است که:

• فایل صوتی قابل دسترس داشته باشد.
• ترتیب آموزش روشن باشد.
• تمرین‌های مستقل داشته باشد.
• Workbook آن قابل استفاده در خانه باشد.
• والد بتواند هدف هر Unit را متوجه شود.
• نیاز دائمی به فعالیت گروهی نداشته باشد.

حتی در این شرایط بهتر است کتاب تنها منبع کودک نباشد. داستان، آهنگ، کارتون و بازی باعث می‌شوند کودک زبان را بیرون از فضای تمرین کتاب هم ببیند و بشنود.

سخن آخر

بهترین کتاب آموزش زبان انگلیسی برای کودکان برای همه یکسان نیست. Family and Friends برای مسیر منظم، Super Minds برای فضای خلاقانه‌تر، Kid’s Box برای فعالیت‌های متنوع، Let’s Go برای مکالمه، First Friends برای شروع مقدماتی، Super Safari برای پیش دبستانی، Oxford Phonics World برای Phonics و Big English برای آموزش محتوامحور کاربردهای متفاوتی دارند.

پیش از خرید، ابتدا سطح فعلی کودک و هدف آموزشی را مشخص کنید و  یک مجموعه اصلی انتخاب کنید و تا زمانی که نیاز مشخصی وجود ندارد، میان چند Course Book مختلف جابه‌جا نشوید.

سوالات متداول درباره بهترین کتاب آموزش زبان انگلیسی برای کودکان

بهترین کتاب زبان انگلیسی برای کودک مبتدی چیست؟

برای کودک مبتدی باید ابتدا سن و آمادگی او بررسی شود. کودکان کم‌سن می‌توانند با Super Safari یا First Friends شروع کنند، در حالی که برای کودکان دوره Primary مجموعه‌هایی مثل Family and Friends، Super Minds و Kid’s Box گزینه‌های قابل بررسی هستند.

Family and Friends بهتر است یا Super Minds؟

Family and Friends ساختار منظم‌تر و تمرین‌های قابل پیش‌بینی‌تری دارد. Super Minds بیشتر از داستان، پروژه و فعالیت‌های خلاقانه استفاده می‌کند. انتخاب میان آن‌ها به سبک یادگیری کودک و روش مدرس بستگی دارد.

بهترین کتاب زبان انگلیسی برای پیش دبستانی چیست؟

Super Safari یکی از مجموعه‌هایی است که مشخصا برای Pre-Primary طراحی شده و از داستان، آهنگ، حرکت و بازی در آموزش استفاده می‌کند. First Friends هم می‌تواند برای شروع مقدماتی بررسی شود.

بهترین کتاب برای مکالمه زبان انگلیسی کودکان چیست؟

Let’s Go یکی از مجموعه‌هایی است که فعالیت‌های پرسش و پاسخ و Speaking در آن پررنگ‌تر هستند. با این حال مکالمه کودک فقط با کتاب تقویت نمی‌شود و باید فرصت واقعی برای صحبت کردن هم وجود داشته باشد.

Oxford Phonics World برای شروع زبان کودک کافی است؟

خیر. Oxford Phonics World بیشتر روی Phonics و Reading تمرکز دارد. بهتر است در کنار آن از یک Course Book عمومی برای Vocabulary، Listening، Speaking و سایر مهارت‌ها استفاده شود.

کتاب American بهتر است یا British؟

هیچ‌کدام به طور مطلق بهتر نیستند. هماهنگی نسخه کتاب با مدرس، فایل صوتی و منابع بعدی مهم‌تر است. برای کودک مبتدی بهتر است در مسیر اصلی از یک نسخه ثابت استفاده شود.